Malowidła w pomieszczeniu drugim przedstawiają krwawą bitwę oraz sceny tortur wziętych w niewolę jeńców, czemu przygląda się Chan Muan II, odziany w wojenną szatę ze skóry jaguara. Na jednej ze ścian przedstawiono w górnej części zebranie dostojników, zaś poniżej debatę na temat losu pojmanego jeńca wysokiej rangi. Na innej ścianie Chan Muan II, otoczony przez zgromadzonych wojowników, przebija włócznią schwytanego wrogiego władcę (prawdopodobnie Ah-5-Calavera), zaś pozostali jeńcy błagają go o litość.
Wchodząc po schodach dociera się do położonej po prawej stronie Templo de las Pinturas, z trojgiem drzwi prowadzących do trzech niezależnych sal ozdobionych malowidłami. Nad wejściami znajdują się rzeźbione nadproża, na których przedstawione zostały trzy sceny wzięcia do niewoli obcych władców, czego dokonali kolejno dwaj władcy Bonampak i jeden Yaxchilán. Ściany i sklepienia wszystkich trzech równoległych względem siebie pomieszczeń pokryto najpierw stiukiem, a później żywymi, bardzo zręcznie wykonanymi freskami. Podłogi wszystkich trzech pomieszczeń zajmowały niskie ławki, zainstalowane w miejscu wygodnym do obserwacji malowideł. Wskutek cyrkulacji wilgotnego powietrza, od czasu odkrycia malowideł uległy one poważnym zniszczeniom. Chociaż uczeni nie są zgodni co do chronologii przedstawionych na freskach wydarzeń, wydają się być one zaprezentowane kolejno w salach od 1 do 3, obejmując lata 790 – 792 n.e.

Malowidła wykonano typową techniką fresku: przedstawione postacie rysowane były najpierw czerwoną, cienką kreską na bezbarwnym, jeszcze wilgotnym tynku. Następnie puste kontury wypełniano barwą, zaś same kontury poprawiano grubą czarną linią. Większe powierzchnie malowane były pędzlami z włosia zwierzęcego lub z piór, natomiast drobniejsze szczegóły wykonywano pędzelkami z futerka króliczego. Majańscy artyści posługiwali się bogatą paletą barw otrzymywanych z substancji pochodzenia mineralnego i roślinnego. Błękit otrzymywano z roztartego beidelitu, czerwień i róż z tlenku żelaza, żółć z ochry, ciemny brąz z bitumenu, natomiast czerń z węgla. Szeroką gamę odcieni zieleni uzyskiwano stosując kombinację różnych proporcji koloru niebieskiego żółtego.

Opowiadanie rozpoczyna się w pomieszczeniu 1, z odczytanym jedynie częściowo hieroglificznym tekstem oddzielającym wyższe i niższe freski. Odczytana data (790 r.n.e.) odnosi się prawdopodobnie do wydarzenia przedstawionego w górnej części fresku - jednej z najważniejszych ceremonii królewskich, tj. prezentacji następcy tronu – niemowlęcia (syna Chana Muana II) - czternastoosobowej radzie dostojników ubranych w długie, białe płaszcze. Farba pokrywająca oko niemowlęcia została w późniejszym czasie wydrapana, co zgodnie z obowiązującą wówczas praktyką wskazuje, iż ktoś próbował anulować przekazanie legalnej władzy księciu. Czternastu dostojników zdaje się dyskutować między sobą i zwraca niewielką uwagę na sukcesora. Na ścianach w niższej części przedstawieni zostali oni w trakcie ceremonii w towarzystwie muzykantów. W górnej części zachodniej ściany komnaty przedstawiona została rodzina królewska, zaś poniżej procesja dostojników.
Główne budowle w Bonampak wzniesione zostały wokół Gran Plaza – prostokątnego placu o wymiarach: 110 m. długości i 87 m. szerokości. Wejście na plac prowadzi przez przejście położone pomiędzy budowlami nr 15 i 13, a jego granice wyznaczają od wschodu budowle 17 i 18, od północy budowle 15 i 16, a od zachodu budowle 12 i 13.  

Wzgórze Akropolu, który zamyka plac od południa, pokryte jest tarasami i budowlami. Na środku placu usytuowana jest zwrócona ku Akropolowi stela nr 1, mierząca 5,06 m. wysokości, 2,60 m. szerokości oraz od 18 do 20 cm grubości. Na steli przedstawiony jest władca Chan Muan II, odziany w luksusowe szaty i wysokie, ozdobne nakrycie głowy. W prawym ręku trzyma ceremonialną włócznię, zaś w lewym tarczę z głową jaguara – boga świata podziemnego. U stóp steli znajduje się pas, na którym umieszczone są imiona władcy oraz jego przodków, zaś na dole głowa potwora.

Templo de las Pinturas położona jest u stóp naturalnego wzgórza. Na niższej platformie, położonej na mniej więcej 15 metrach ponad poziomem placu, znajdują się trzy budowle: po prawej stronie Edificio 1 lub Templo de las Pinturas, po środku resztki Edificio 2, zaś z lewej Edificio 3.

Monumentalne schody prowadzą przez środek zespołu do steli nr 2 (z lewej strony) oraz steli nr 3 (na prawo). Stela nr 2 przedstawia władcę Chan Muana II w towarzystwie żony i matki, w trakcie ceremonii samookaleczenia. Na steli nr 3 Chan Muan II ukazany został z pojmanym jeńcem. 

M E K S Y K

 

 

M E K S Y K

 

 

 

 

M E K S Y K

 

 

 

 

M E K S Y K

 

 

 

 

M E K S Y K

 

 

 

 

NAPISZ

nAPISZ DO MNIE

Lorem ipsum

podróże Peru Lima zwiedzanie
Bonampak to stanowisko archeologiczne o powierzchni czterech kilometrów kwadratowych, położone w selwie lakandońskiej, w dolinie rzeki Lacanhá w Chiapas. Główne budowle wzniesione zostały na otaczającym centrum doliny łańcuchu górskim, między pasmem Cojolita a brzegiem rzeki. Dotychczas zbadano i udostępniono zwiedzającym jedynie zespoły Gran Plaza oraz Akropolu, który zamyka stanowisko od południa.

Najstarsze materiały archeologiczne odnalezione w Bonampak pochodzą z początków okresu klasycznego (ok. 250 r.), kiedy ośrodek ten zaczął zyskiwać na znaczeniu. Podstawą ekonomiczną społeczeństwa Majów w tym okresie było rolnictwo, uzupełniane obfitymi darami selvy. Społeczeństwo było zorganizowane klasowo, w oparciu o podział na różne warstwy, do których przynależało się ze względu na urodzenie, małżeństwo lub wykonywany zawód. Na szczycie piramidy społecznej znajdowali się możnowładcy, utrzymujący się z pobieranego trybutu oraz władca, rządzący miastem i otaczającym je regionem. Pierwszym znanym władcą Bonampak był Pájaro Jaguar (Ptak-Jaguar). O władcy tym wspomina się w inskrypcjach odnalezionych w Yaxchilán, gdzie uczestniczył on w ceremonii wstąpienia na tron przez Cráneo Mahk’ina I – piątego władcy Yaxchilán, panującego w latach 402 – 423 n.e.

Pierwsze monumenty odnalezione w Bonampak związane są z panowaniem władcy znanego jako Cara de Pez (Rybia Twarz), rządzącego w końcu V wieku. Niestety, te pokryte inskrypcjami monumenty zostały wywiezione z Meksyku. 

Meksyk, Bonampak

Mexico City, Museo Nacional de Antropología, sala Maya – rekonstrukcja  fresków z sali 2 Templo de las Pinturas w Bonampak
Bonampak – stela nr 1 i stela nr 2
Templo de las Pinturas
Bonampak, Templo de las Pinturas, sala 1 – na górze oryginalny fresk, na dole: rekonstrukcja prezentowana w  Museo Nacional de Antropología w mieście Meksyk
Kolejnymi władcami Bonampak, wspomnianymi w inskrypcjach są: Jaguar Ojo-anudado (516 r.n.e.), Chaan Muan I (603 r.n.e.) oraz Ahau (683). Istnieją jednakże duże luki w historii tego ośrodka.

Do roku 746 n.e. mieszkańcy Bonampak byli podbici przez pobliski ośrodek Lacanhá, pokonany później przez Bonampak. Okres największej świetności miasto przeżyło pod rządami władcy Jaguar Ojo-anudado II, który wstąpił na tron w roku 743. Jego podboje zostały uwiecznione na nadprożu 3 w Edificio de las Pinturas. Ostatnim ze znanych władców był Chaan Muan II, który objął władzę w Bonampak w roku 776, gdy pomiędzy Bonampak i Yaxchilán panował pokój. Nowy władca był bratankiem władcy Yaxchilán – Escudo Jaguara II i dzięki małżeństwu stał się członkiem rodziny królewskiej Yaxchilán. Chan Muan II został upamiętniony na steli nr 2, na której można go obserwować w towarzystwie dwóch kobiet, prawdopodobnie matki i żony. Na wspaniałej steli nr 1, przedstawiono piątą rocznicę wstąpienia władcy na tron, natomiast stela nr 3 mówi o obchodach 10 rocznicy rządów w roku 785.

W roku 787 Chaan Muan II wziął do niewoli ważnego wroga, zwanego Ah-5-Calavera. Wydarzenie to zostało uwiecznione na nadprożu nr 1 w Edificio de las Pinturas oraz w ostatnich scenach przedstawionych na malowidłach w tejże budowli. Na malowidłach przedstawione zostały sceny prezentacji syna władcy jako sukcesora tronu, przygotowania do bitwy, wydarzenia towarzyszące ceremonii samoofiary składanej przez członków rodziny władcy, a ponadto sceny z walki i pochwycenie jeńców, którzy zostali złożeni w ofierze w trakcie hucznej ceremonii. Wszystkie te wydarzenia miały miejsce w latach 790 – 792, po których nastąpił koniec linii dynastycznej panów z Bonampak, a miasto zostało opuszczone i opanowane przez selvę na następne 12 stuleci.
Bonampak – wzgórze Akropolu
Bonampak, Templo de las Pinturas, sala 2 – na górze oryginalny fresk, na dole: rekonstrukcja prezentowana w  Museo Nacional de Antropología w mieście Meksyk
W pomieszczeniu trzecim ukazana została scena celebrowania zwycięstwa – malowidła przedstawiają dygnitarzy, tancerzy w ogromnych maskach i muzykantów. Na lewej ścianie widoczny jest władca z rodziną, upuszczający sobie krew w ofierze bogom. 

Na lewym krańcu tarasu znajduje się Edificio 3 z trzema wejściami w głównej fasadzie oraz schodami wybiegającymi ku placu. Między Edificio 3 a resztkami Edificio 2 zlokalizowane są schody prowadzące do wyższej części, gdzie usytuowane są budowle, oznaczone kolejno od lewej strony jako Edificio 8,7,6,5 oraz 4. Wszystkie one posiadają jedno pomieszczenie i jedno wejście. Za wyjątkiem Edificio 6, wewnątrz każdej z tych budowli znajduje się cylindryczny ołtarz (w Edificio 4 są dwa). Na rzeźbionym nadprożu Edificio 6 przedstawione zostało popiersie władcy Chan Muana I, datowane na 603 rok.

Pomiędzy Edificios 5 i 6 znajdują się schody łączące je z resztkami budowli Nr 19, z zachowaną niszą z nadprożem. Z boku tej struktury, za Edificio 4, położony jest placyk, na którym znajduje się Edificio 9, z jednym pomieszczeniem, w którym zachowała się pozbawiona rzeźbień stela.
Bonampak, Templo de las Pinturas, sala 3 – rekonstrukcja prezentowana w  Museo Nacional de Antropología w mieście Meksyk
Lacanjá Chansayab – Majowie Lacandón – mieszkanki wioski położonej 12 km. od Bonampak